Avropa İttifaqı (Aİ) Macarıstandan 35 milyard avro dəyərində bərpa fondlarına çıxış əldə etmək üçün onlarla şərtin yerinə yetirilməsini tələb edir. Bu addım, Budapeşt və Brüssel arasında uzun müddətdir davam edən gərginliyin yeni bir mərhələsidir və Macarıstanın Aİ-nin dəyərlərinə sadiqliyi ilə bağlı ciddi narahatlıqları əks etdirir.
Aİ-nin irəli sürdüyü şərtlər əsasən Macarıstanda qanunun aliliyi, məhkəmə sisteminin müstəqilliyi, korrupsiyaya qarşı mübarizə və insan haqları ilə bağlı islahatları əhatə edir. Brüssel, Baş nazir Viktor Orbanın rəhbərliyi altında Macarıstan hökumətinin demokratik institutları zəiflətdiyini və Aİ-nin əsas prinsiplərindən uzaqlaşdığını iddia edir.
Bu maliyyə vəsaitləri, COVID-19 pandemiyasının iqtisadi nəticələrini aradan qaldırmaq üçün nəzərdə tutulmuş “NextGenerationEU” bərpa planının bir hissəsidir. Lakin Aİ, Macarıstanın bu vəsaitləri şəffaf və effektiv şəkildə istifadə edə biləcəyinə dair şübhələrini ifadə edir, çünki ölkədə korrupsiya risklərinin yüksək olduğu bildirilir.
Macarıstan hökuməti isə bu tələbləri daxili işlərə müdaxilə kimi qiymətləndirir və Brüsselin siyasi motivli qərarlar qəbul etdiyini iddia edir. Budapeşt, Aİ-nin Macarıstana qarşı ikili standartlar tətbiq etdiyini və ölkənin suveren hüquqlarını pozduğunu tez-tez vurğulayır.
35 milyard avronun dondurulması Macarıstan iqtisadiyyatı üçün ciddi nəticələr doğura bilər. Ölkənin infrastruktur layihələri, yaşıl keçid təşəbbüsləri və rəqəmsallaşdırma proqramları bu vəsaitlərdən asılıdır. Şərtlərin yerinə yetirilməməsi, Macarıstanın iqtisadi inkişaf tempini yavaşlada bilər.
Aİ-nin məqsədi, Macarıstanı islahatlara sövq etmək və Aİ dəyərlərinə uyğunlaşmasını təmin etməkdir. Fondlara çıxışın açılması üçün Macarıstanın konkret addımlar atması və Aİ-nin tələblərinə cavab verən qanunvericilik dəyişiklikləri etməsi gözlənilir. Bu proses, həm Macarıstanın gələcəyi, həm də Aİ-nin birlik və dəyərləri üçün kritik əhəmiyyət kəsb edir.
