Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnsan Hüquqları Ali Komissarlığının Əsassız Həbslər üzrə İşçi Qrupu Ruben Vardanyanla bağlı müraciətə uzunmüddətli baxılma nəticələrinə uyğun olaraq Yekun Rəyini rəsmi olaraq dərc edib.
BMT İnsan Hüquqları Ali Komissarlığınınyekun rəyi
Cumhuriyyet.az xəbər verir ki, BMT İnsan Hüquqları Ali Komissarlığına müraciətdə Azərbaycan Respublikası Dövlət Təhlükəsizliyi Xidməti İstintaq baş idarəsi tərəfindən məsuliyyətə cəlb edilmiş R.Vardanyanın guya ifadə etdiyi fikirlərə görə həbs olunduğu, söz azadlığı hüququnun pozulduğu və digər iddialarla bağlı qərar qəbul edilib. Son nəticədə bu iddiaların heç birinin təsdiqini tapmadığı barədə Yekun Rəy yayımlanıb.
İttihamların əsaslandırılması və hüquqi prosessual normalar
İşçi Qrupunun rəyinə əsasən, Azərbaycan Respublikasının Dövlət Təhlükəsizliyi Xidməti tərəfindən R.Vardanyanın Azərbaycan Respublikasının Cinayət Məcəlləsinin 214-1 (terrorçuluğu maliyyələşdirmə), 279.3 (qanunsuz silahlı birləşmələrin yaradılmasında iştirak) və 318.1-ci (dövlət sərhədini qanunsuz keçmə) maddələri üzrə ittiham edilməsi konkret dəlillərlə əsaslandırılıb.
R.Vardanyan barəsində həbs qətimkan tədbiri məhkəmə qərarı ilə seçilib və bu zaman onun hüquqları qorunub. O, istintaq zamanı tərcüməçi ilə təmin edilib, öz vəkili tərəfindən müdafiə olunmaq və digər prosessual hüquqlarını həyata keçirmək imkanı yaradılıb.
Həbs qərarının hüquqi əsasları
Məhkəmə R.Vardanyanın həbs edilməsini fərdi yanaşma ilə qiymətləndirib, ittihamların ağırlıq dərəcəsi və işin faktiki halları nəzərə alınıb. Buna görə də onun barəsində alternativ qətimkan tədbirlərinin seçilməməsi hüquqi baxımdan əsaslandırılıb.
Təqsirsizlik prezumpsiyası ilə bağlı iddialar
R.Vardanyanın işi ilə bağlı mətbuatda və vəzifəli şəxslərin çıxışlarında təqsirsizlik prezumpsiyasının pozulmasına dair iddialar araşdırılıb. Əsassız Həbslər üzrə İşçi Qrupunun yekun qərarına görə, Dövlət Təhlükəsizliyi Xidmətinin 27 sentyabr 2023-cü il tarixli rəsmi məlumatında R.Vardanyanın yalnız istintaqa cəlb edildiyi vurğulanıb və onun təqsirli olması ilə bağlı birbaşa ifadələrə yer verilməyib. Beləliklə, təqsirsizlik prezumpsiyasının pozulması müəyyən edilməyib.
Beynəlxalq səylərin faydasızlığı və hüquq məsuliyyəti
Qeyd edilməlidir ki, Azərbaycanın işğal altında olmuş ərazilərində törədilmiş sülh və insanlıq əleyhinə cinayətlər, terrorçuluq və digər qanunsuz əməllərə görə hazırda Bakı Hərbi Məhkəməsində məhkəmə prosesi davam edir. Bu şəxslərdən yalnız Ruben Vardanyanın xarici əlaqələri və resursları onun işinin BMT İnsan Hüquqları Ali Komissarlığındakı müzakirələrə çıxarılmasına səbəb olub.
Lakin Azərbaycanın hüquq sistemi və beynəlxalq hüquq diplomatiyası qarşısında bu cəhdlər nəticəsizdir. Qanunvericiliyə əsasən, törədilmiş cinayətlərə görə məsuliyyət labüddür.
