Beynəlxalq Enerji Agentliyinin (BEA) rəhbəri Fatih Birol, Bəsrə-Ceyhan neft kəmərinin Hörmüz boğazına ciddi bir alternativ ola biləcəyi barədə mühüm bəyanatla çıxış edib. Bu açıqlama, qlobal enerji təhlükəsizliyi və regiondakı geosiyasi gərginliklər fonunda xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.
Bəsrə-Ceyhan neft kəməri İraqın cənubundakı neft yataqlarından Türkiyənin Aralıq dənizi sahilindəki Ceyhan limanına neft daşımaq üçün nəzərdə tutulmuş strateji bir marşrutdur. Kəmər, İraqın neft ixracı üçün əsas quru yollarından biri olaraq böyük potensiala malikdir və tarixi əhəmiyyətə sahibdir.
Hörmüz boğazı isə Fars körfəzi ilə Oman körfəzini birləşdirən, dünyanın ən vacib neft keçidlərindən biridir. Qlobal neft təchizatının təxminən 20%-i bu boğazdan keçir. Regiondakı siyasi gərginliklər, xüsusilə İranla bağlı narahatlıqlar, bu boğazın təhlükəsizliyi ilə bağlı daim suallar doğurur və neft qiymətlərinə təsir edir.
Fatih Birolun bəyanatı, Hörmüz boğazının potensial risklərini nəzərə alaraq, enerji təchizatı zəncirini şaxələndirməyin və alternativ marşrutlar yaratmağın vacibliyini vurğulayır. Bəsrə-Ceyhan kəmərinin tam gücü ilə işə salınması, neft bazarlarının sabitliyi üçün əhəmiyyətli bir addım olardı.
Bu kəmər, İraq üçün neft ixracını daha təhlükəsiz və dayanıqlı etməklə yanaşı, Türkiyənin də regional enerji mərkəzi rolunu gücləndirə bilər. Həmçinin, qlobal istehlakçılar üçün enerji təhlükəsizliyini artıraraq, Yaxın Şərqdəki hər hansı bir gərginliyin dünya bazarlarına təsirini azaltmağa kömək edəcəkdir.
Layihənin tam reallaşması üçün texniki və siyasi maneələr mövcud olsa da, Birolun açıqlaması bu marşrutun strateji dəyərini bir daha gündəmə gətirir. Bəsrə-Ceyhan kəməri, beynəlxalq enerji təhlükəsizliyinin təmin edilməsində kritik rol oynaya biləcək vacib bir infrastruktur layihəsidir.
