ABŞ-ın keçmiş prezidenti Donald Tramp İrana qarşı sərt bəyanatla çıxış edib. O, Tehran rejiminin maliyyə cəhətdən çöküş ərəfəsində olduğunu iddia edərək, ölkə iqtisadiyyatının kritik vəziyyətdə olduğunu vurğulayıb. Bu açıqlama beynəlxalq arenada geniş rezonans doğurub.
Trampın bu bəyanatı, onun prezidentliyi dövründə İrana tətbiq etdiyi “maksimum təzyiq” siyasətinin davamı kimi qiymətləndirilə bilər. Xatırladaq ki, Tramp administrasiyası 2018-ci ildə İranla nüvə sazişindən (JCPOA) çıxaraq, Tehrana qarşı bir sıra ağır sanksiyalar tətbiq etmişdi.
Bu sanksiyalar İranın neft ixracını məhdudlaşdırmış, bank sektorunu hədəf almış və ölkənin beynəlxalq maliyyə sisteminə çıxışını çətinləşdirmişdi. Nəticədə, İran rialı dəyər itirmiş, inflyasiya yüksəlmiş və əhalinin yaşayış səviyyəsi pisləşmişdi.
Keçmiş prezidentin sözləri, İranın daxili iqtisadi problemləri ilə yanaşı, regionda davam edən gərginliklər fonunda daha da aktuallaşır. Tehranın Yaxın Şərqdəki fəaliyyətləri və nüvə proqramı ilə bağlı narahatlıqlar da ölkənin iqtisadi vəziyyətinə mənfi təsir göstərir.
Analitiklər Trampın bu cür açıqlamalarının həm daxili, həm də beynəlxalq siyasətdə müəyyən məqsədlər daşıdığını qeyd edirlər. Onun potensial prezidentlik kampaniyası çərçivəsində xarici siyasət mövzularına toxunması gözlənilən idi.
İran hökuməti isə adətən bu cür bəyanatları rədd edərək, ölkə iqtisadiyyatının xarici təzyiqlərə qarşı davamlı olduğunu və problemlərin öhdəsindən gəldiyini bildirir. Lakin beynəlxalq maliyyə qurumlarının hesabatları İran iqtisadiyyatının ciddi çətinliklərlə üzləşdiyini təsdiqləyir.
Bu vəziyyət, İranın gələcək inkişaf perspektivləri və regiondakı rolu ilə bağlı suallar doğurur. ABŞ-ın gələcək administrasiyasının İrana qarşı siyasətinin necə formalaşacağı isə hələlik qeyri-müəyyən olaraq qalır.
