Dünyanın ən romantik şəhərlərindən biri, kanalları və tarixi memarlığı ilə məşhur Venesiya, tarixin ən böyük ekoloji fəlakətlərindən biri ilə üz-üzədir. Dəniz səviyyəsinin davamlı yüksəlməsi bu unikal şəhərin mövcudluğunu ciddi təhlükə altına qoyur.
Əsrlər boyu su ilə mübarizə aparan Venesiya, son illərdə vəziyyətin kritik həddə çatdığını müşahidə edir. Mütəxəssislər, qlobal iqlim dəyişikliyinin yaratdığı təhlükənin qarşısını almaq üçün radikal addımların atılmasının zəruri olduğunu vurğulayırlar. Şəhərin simvolu sayılan məşhur meydanlar və dar küçələr tez-tez su altında qalır, bu da həm yerli sakinlər, həm də milyonlarla turist üçün ciddi çətinliklər yaradır.
Bu böyük təhlükə qarşısında İtaliya hökuməti və beynəlxalq təşkilatlar Venesiyanı xilas etmək üçün nəhəng bir plan üzərində işləyir. Bəzi mənbələrə görə, şəhərin gələcəyini təmin etmək üçün 90 milyard avroya qədər vəsait tələb oluna bilər. Bu məbləğ, ya şəhərin müəyyən hissələrinin köçürülməsini, ya da dənizdən qorunmaq üçün nəhəng mühəndislik layihələrinin həyata keçirilməsini nəzərdə tutur.
Layihənin əsas məqsədi, Venesiyanı su altında qalmaqdan qorumaq və onun unikal mədəni irsini gələcək nəsillərə çatdırmaqdır. Bu, sadəcə bir şəhərin deyil, bəşəriyyətin ortaq mirasının xilas edilməsi deməkdir. Planın detalları hələ tam açıqlanmasa da, bu miqyasda bir layihənin tarixi və ekoloji nəticələri geniş müzakirələrə səbəb olur.
Mütəxəssislər, Venesiyanın qorunması üçün irəli sürülən həll yollarının uzunmüddətli və dayanıqlı olmasının vacibliyini qeyd edirlər. Şəhərin “köçürülməsi” ideyası, bir çoxları tərəfindən radikal hesab edilsə də, bəzi dairələrdə son çarə olaraq müzakirə edilir. Alternativ olaraq, MOSE kimi su maneə sistemlərinin genişləndirilməsi və təkmilləşdirilməsi də gündəmdədir.
Venesiyanın taleyi, qlobal iqlim dəyişikliyinin şəhərlərə və mədəniyyətlərə vura biləcəyi zərbənin bariz nümunəsidir. Bu, təkcə İtaliyanın deyil, bütün dünyanın qarşılaşdığı bir problemdir. Şəhərin xilas edilməsi üçün atılacaq addımlar, gələcəkdə digər risk altında olan sahil şəhərləri üçün də bir model ola bilər.
